’Geluk en ongeluk zijn aanstekelijk’
door Tjerk S. de Vries

“Er bestaat hier geen recht en gerechtigheid,” verzucht Mande Lenge. Maar hij laat er meteen optimistisch op volgen: “We weten dat zowel geluk als ongeluk aanstekelijk zijn.”

“Laten we daarom elkaar aanmoedigen om ieders welzijn te bevorderen door de versterking van het ’mondiale partnerschap’. Met als doel dat alle inwoners van deze aarde een waardig leven leiden: waardige mannen en vrouwen, geschapen naar het beeld van God, op zo’n manier dat wij geen lasten vormen voor elkaar. Laten we ons dus laten inspireren door de Heilige Schrift.”

Mande is directeur van DVN-Congo en ik tref hem in zijn kantoor aan de Avenue Ruwe in Lubumbashi. Buiten heerst verkiezingskoorts. Een geluidswagen rijdt schetterend voorbij, reclame makend voor één van de paar honderd kandidaten voor de provinciale verkiezingen. In het centrum van de stad is iedere boom volgeprikt met verkiezingsaffiches. Democratische Republiek Congo gaat niet alleen een president kiezen, maar ook afgevaardigden in het parlement van de mijnprovincie Katanga.

Mande Lenge geeft leiding aan het werk dat door De Verre Naasten en in opdracht van de GKv’s in de provincie Utrecht wordt uitgevoerd. Zijn positie is allesbehalve gemakkelijk. In een wereld van onrecht moet hij recht en gerechtigheid betrachten.

MANDE LENGE ... als christelijke organisatie moeten we er alles aan doen om in ons handelen op Christus te willen lijken. We moeten groeien in geloof ...

Mande kan zo enkele voorbeelden van onrecht noemen. “Mensen die geld hebben, hebben hier altijd gelijk. En als je geld hebt, kun je alles voor elkaar krijgen. Kijk bij voorbeeld maar op het vliegveld: als je geld betaalt, gaat je bagage zonder problemen door. Onderwijzers worden niet of heel onregelmatig betaald. Dat betekent dat leerlingen diploma’s moeten kopen, soms met hun eigen lichaam. Wie zich voor een rechtbank moet verantwoorden, krijgt zonder geld geen recht. Vrouwen zijn hier vaak de slaaf van de man.”

Lichtpuntjes
“Ik kan het niet oplossen. Het gaat mijn vermogen te boven,” zegt hij en hij steekt zijn handen in de lucht. Maar meteen ziet hij ook weer lichtpuntjes: dankzij de buitenlandse hulp kunnen de verkiezingen nu doorgaan. De aanwezigheid van VN-militairen, de Monuc, is van wezenlijk belang. Vanaf 1990, toen dictator Mobutu het veld ruimde is het eerst niet beter gegaan. Joseph Kabila, die na de moord op zijn vader president werd, doet het volgens Mande goed. Het is dus geen vraag op wie Mande zal stemmen. Dat is het trouwens voor de meeste Katangezen niet, want Kabila is in zijn geboorteprovincie zeer populair, terwijl zijn tegenspeler Bemba in de regio Kinshasa de meeste aanhangers heeft.

Mande begint met het streven naar gerechtigheid maar dicht bij huis. “Als christelijke organisatie moeten we er alles aan doen om in ons handelen op Christus te willen lijken. We moeten groeien in geloof.” Echte christenen zijn hier weinig, vindt hij. Voorgangers denken vaak alleen aan geld. Heel concreet moet je bijv. ouderlingen en diakenen opleiden. We moeten mensen laten zien wat werkelijk belangrijk is.

Buitenland
Mande maakt nog eens duidelijk dat toen Congo zelfstandig werd, de Belgen een land achterlieten waar aan de basis weliswaar veel was gedaan (lager onderwijs, infrastructuur), maar dat er geen hoger kader was. Er was geen president of parlement opgeleid om te regeren. En sindsdien is het niet veel beter geworden.
De DVN’er houdt zijn hoop op het buitenland gevestigd. Daarvan verwacht hij hulp bij het managen van het land dat gigantisch rijk is aan mineralen, maar nu leeg geroofd wordt door een maffiose bovenlaag.

Voor Afrikanen, die hun land verlaten om in Europa hun heil te zoeken heeft hij geen begrip.
“Met de ontwikkeling van de technologie en de verbreiding van het Evangelie is de huidige wereld bijna één land geworden hoewel wij nog steeds grenzen hebben die ons scheiden,” meent Mande en hij citeert Paulus uit zijn brief aan de Kolossenzen: “Alles wat u doet, doe het van harte, alsof het voor de Heer is en niet voor de mensen, want u weet dat u van de Heer een erfenis als beloning zult ontvangen.- uw Meester is Christus! Maar iedereen die onrecht doet zal daarvoor boeten, en daarbij wordt geen onderscheid gemaakt.”

Uit: Tot aan de Einden der Aarde - december 2006